Aleteia logoAleteia logoAleteia
niedziela 21/07/2024 |
Aleteia logo
Duchowość
separateurCreated with Sketch.

Kim tak naprawdę jest tajemniczy „Syn Człowieczy”? [komentarz do czytań]

Promień słońca przebija się przez chmurę

KPixMining | Shutterstock

Ks. Grzegorz Michalczyk - 06.08.23

W święto Przemienienia Pańskiego w pierwszym czytaniu słyszymy o tajemniczym „Synu Człowieczym”. Kim on jest?

Patrzyłem, aż postawiono trony, a Przedwieczny zajął miejsce. Szata Jego była biała jak śnieg, a włosy na Jego głowie jakby z czystej wełny. Tron Jego był z ognistych płomieni, jego koła z płonącego ognia. Strumień ognia się rozlewał i wypływał od Niego. Tysiąc tysięcy służyło Mu, a dziesięć tysięcy razy dziesięć tysięcy stało przed Nim. Sąd zasiadł i otwarto księgi. 

Patrzyłem w nocnych widzeniach: a oto na obłokach nieba przybywa jakby Syn Człowieczy. Podchodzi do Przedwiecznego i wprowadzają Go przed Niego. Powierzono Mu panowanie, chwałę i władzę królewską, a służyły Mu wszystkie narody, ludy i języki. Panowanie Jego jest wiecznym panowaniem, które nie przeminie, a Jego królestwo nie ulegnie zagładzie.

(Dn 7, 9-10. 13-14)

Ku pokrzepieniu serc

Kim jest ten, którego zobaczył Daniel w swej tajemniczej wizji? Nazwany po aramejsku: bar enasz, po hebrajsku: ben adam – Syn Człowieczy… Ma szczególne miejsce w apokaliptycznym obrazie Bożego sądu – staje przed Przedwiecznym i otrzymuje od Niego władzę i chwałę, oraz królestwo, które jest wieczne i nie przeminie. To chyba jeden z najbardziej tajemniczych obrazów Starego Testamentu. 

Księga Daniela przedstawia bohaterów żyjących w epoce babilońskiej, po podbiciu przez najeźdźców Królestwa Judy i upadku Jerozolimy w VI w. przed Chr. Napisana jednak została czterysta lat później, w czasie okrutnych prześladowań, jakich doświadczali Żydzi ze strony panującej dynastii Seleucydów. Nieustannie powraca w niej motyw wierności Bogu i wytrwania w religijnej tradycji, także w niebezpieczeństwie, nieraz za cenę życia. Przypominając bohaterstwo przodków autor pisze „ku pokrzepieniu serc”, dodając odwagi i zachęcając do wytrwania w nadziei. Na tle tych wydarzeń księga przedstawia objawienie się tajemniczej postaci Syna Człowieczego. Kim jest? Jak rozumieć tytuł, którym go nazwano?

Kim jest „Syn Człowieczy”

Pojęcie „Syn Człowieczy” w języku aramejskim i hebrajskim może oznaczać po prostu człowieka, czy też – w zbiorowym sensie – ludzkość. W takim znaczeniu używane jest nieraz w Biblii, choćby w psalmach, często z podkreśleniem dystansu między wszechmocnym Bogiem a stworzonym człowiekiem. W niektórych przypadkach – np. w Księdze Ezechiela, gdzie Bóg zwraca się w ten sposób do proroka, a także w języku żydowskiej apokaliptyki i w interpretacjach rabinackich – tytuł ten zyskuje sens indywidualny. Wskazuje na niezwykłego pośrednika, osobę obdarzoną przez Boga szczególnymi prerogatywami, z czasem utożsamianą z oczekiwanym mesjaszem-królem. 

Jezus – Syn Człowieczy

Tego właśnie tytułu najczęściej używa Jezus z Nazaretu, mówiąc o sobie. Nie chcąc by nazywano Go „królem” (to tytuł mający swoje polityczne konotacje, nadto skompromitowany przez nieudolnych władców), przedstawia się jako Syn Człowieczy. Słyszymy to, gdy mówi o swym mesjańskim posłannictwie, przekraczającym granice ziemskiego panowania („Syn Człowieczy ma na ziemi władzę odpuszczania grzechów”). Jak i wtedy, gdy chce podkreślić swe człowieczeństwo, w którym pochyla się, pokorny, nad ludźmi, by im służyć i oddać za nich swoje życie.

Najbardziej dramatycznym kontekstem, w którym tytuł ten objawia godność Syna Bożego jest przesłuchanie Jezusa przed Sanhedrynem. Oskarżany przez fałszywych świadków w sfingowanym procesie, atakowany przez starszyznę religijną, napastliwie domagająca się wyjaśnień, mówi: „Oświadczam wam: Odtąd ujrzycie Syna Człowieczego, który siedzi po prawej stronie Wszechmogącego i przychodzi na obłokach nieba” (Mt 26,64). Te słowa Jezusa, nawiązujące do postaci przychodzącego Syna Człowieczego z wizji Daniela, zostały potraktowane jako straszliwe bluźnierstwo, które musi być ukarane śmiercią…

Fragment Księgi Daniela czytany jest w liturgii w święto Przemienienia Pańskiego jako starotestamentowe tło dla wydarzenia, które przeżyli na wysokiej górze wybrani uczniowie Jezusa. Gdy Syn Człowieczy ukazał im swoją chwałę, by nie zwątpili, gdy nadejdzie godzina krzyża.

Tags:
bibliaEucharystiaJezus Chrystusmodlitwa
Top 10
Zobacz więcej
Newsletter
Aleteia codziennie w Twojej skrzynce e-mail